Oude vlaggen en banners krijgen een tweede leven als oogstkleed

Nu ook de walnoten- en amandelbomen in Voedselbos Vlaardingen een redelijke oogst beginnen te krijgen, rijst de vraag: hoe kunnen we die het beste oogsten? Op de grond laten vallen kost de minste tijd. Maar wie het voedselbos weleens heeft bezocht, snapt dat je dan veel tijd bezig bent om de gevallen noten op te sporen. Ook al zeisen we op tijd onder de boomkroon. Afgelopen jaren, nu de bomen zo vol hangen dat het de moeite loont, zetten we een ladder onder de boom, en plukten de amandelen waar we bij konden. Een ander deel tikten we uit de boom met een hark. Zo nu en dan raapten we een gevallen noot. En we vonden wat walnoten in een holle boomstam: ook de plaatselijke eekhoorn lijkt mee te delen in onze oogst 😊 

Maar al met al is het veel werk, voor een niet al te hoge opbrengst. Met de vrijwilligers hebben we het er de afgelopen oogstseizoenen dan ook regelmatig over gehad: kan dat niet handiger? Kunnen we geen doek op de grond leggen, of onder de boom spannen, dat de noten opvangt? En welke vorm moet zo’n doek dan hebben? En van welk materiaal kan dit zijn: stevig, waterdoorlatend, en met een gewone naaimachine te bewerken?

En gelukkig: wie opruimt, komt altijd iets tegen wat goed van pas komt. En zo kwamen we in onze schuur een oude banner tegen, die we niet meer kunnen gebruiken. Vrijwilliger Betty, die erg creatief is met de naaimachine, zag het meteen: dit is qua materiaal en vorm een perfect stuk stof voor ons oogstkleed. Als we er een flink aantal van hebben, zet ze een prachtig oogstkleed in elkaar (of 2 of 3). 

Daarom doen we bij deze een oproep: heb je nog oude banners liggen, bijvoorbeeld van het bedrijf waar je werkt, doneer ze dan aan Voedselbos Vlaardingen. Qua vorm en afmeting is de banner op de foto ideaal, maar we zijn ook blij met andere vormen en maten. Als je een banner wilt doneren, neem dan contact op met onze beheerder/ coördinator, Jolien Langejan, via jolien@voedselbosvlaardingen.nl.

De invloed van het microklimaat

We werken in Voedselbos Vlaardingen volgens de principes van permacultuur. We hebben daarbij te maken met de volgende drie elementen:
1. zon
2. wind
3. water


Die elementen kun je beïnvloeden door het ontwerp van je voedselbossysteem. In ons klimaat probeer je -grofweg- water (enigszins) en zonlicht zoveel mogelijk te vangen in je systeem. Wind probeer je af te schermen. De foto's hieronder laten duidelijk zien dat het voor planten zin heeft om hier goed over na te denken.


Laten we even kijken naar de wind en de zon. We hebben op verschillende plekken notenbomen geplaatst. Walnoten. Iedere walnoot staat bewust op een terp om ervoor te zorgen dat de wortels droog genoeg staan. Notenbomen kunnen er niet goed tegen als de wortels te nat staan, namelijk.
Maar we hebben verschillende terpen met verschillende condities van zonlicht en wind. Totaal staan er zeven walnotenbomen.


De walnoot op de foto hieronder heeft het niet zo naar zijn zin. Die heeft een standplaats in de volle zon en vangt veel wind. Hij heeft heel weinig blad geproduceerd en is weinig gegroeid.

De walnoot op de foto hieronder heeft het iets beter naar zijn zin. Die staat ook in de volle zon, maar op een iets beschuttere plek ten opzichte van de wind, omdat hij recht achter de kas staat gezien van uit de overheersende windrichting. Maar ook deze walnoot heeft niet zoveel blad en is niet veel gegroeid in het afgelopen seizoen.



Als laatste walnoot-voorbeeld geef ik onderstaande foto. Dit is een walnoot die op hetzelfde moment geplant is als de andere twee. Het verschil is echter dat hij in de luwte van de wind en in de halfschaduw staat. Het verschil in ontwikkeling met de andere twee hierboven is heel groot.



We maken iedere vrijdagochtend een observatieronde om dit van verschillende soorten in de gaten te houden. Op basis van deze eerste bevindingen denken we nu na over aanpassingen in het ontwerp. De meest voor de hand liggende aanpassing is een windkering aan de zuidwestkant en mogelijk ook een diagonale windkering op het meest open stuk van het terrein. We hebben het idee dat het open stuk bij de toegangspoort nu als een soort windtunnel functioneert. Dat is nooit de bedoeling geweest.


Andere vergelijkingen die we doen tussen planten van dezelfde soort, is bijvoorbeeld de linde, de peperboom en een kornoelje-soort.


Hieronder sluiten we af met drie lindeboompjes. De linker staat een stuk lager, en dus dichterbij het grondwater. Hij is al zijn blad al kwijt. Waarschijnlijk heeft hij een tijdje te nat gestaan. De ander staat een paar meter verderop waar het terrein omhoog gaat. Tussen deze twee in is er één per ongeluk gezeisd toen ze vrij werden gezet van het onkruid dat er omheen groeide. Die is onder de kruidlaag van zuring en smeerwortel gewoon opnieuw begonnen. En heel curieus is het, dat die linde nog vol donkergroen blad heeft. Misschien hadden we de andere twee ook niet vrij moeten zetten van onkruid?

 

 

Zoek de linde

Oja, de linde is eetbaar. In het voorjaar kun je de jonge blaadjes gebruiken als vervanger van sla.

#Boomfeestdag in Voedselbos Vlaardingen

Vandaag is het Boomfeestdag. Een mooie dag dus om bomen te planten. En dat hebben we gedaan vandaag. Met alle kinderen van de groepen 6 van de basisscholen uit de buurt.
We kregen bezoek van leerlingen van CBS de Schakel, OBS de Wereldwijzer en Kindcentrum Prins Willem Alexander. En er was een grote groep vrijwilligers aanwezig om de kinderen te begeleiden.


Iedere groepje kreeg drie dingen te doen:

Een wensstokje maken.

Een bessenstruikje planten.

En helpen bij het planten van een notenboom.

De wensstokjes werden in het gat van de notenboom gegooid, en wie weet, komt die wens straks wel uit als de notenboom groot geworden is. Sommige wensen waren gewoonweg ontroerend en we hopen van harte dat ze allemaal uit mogen komen.
Maar voordat het zover was, moest er wel gewerkt worden. Het stokje moest eerst uitgehold worden. Dat deden we met een grote schroef.



En daarna moest er uiteraard een wens geschreven verzonnen en geschreven worden. Dan het papiertje heeeel strak oprollen. Want anders pastte het niet in het stokje.





Het gat voor de notenboom moest natuurlijk ook nog gegraven. Gelukkig gaat het spreekwoord 'Vele handen maken licht werk' hier op. Iedereen had een schep die de gemeente Vlaardingen beschikbaar gesteld had. En daarmee was het gat gauw genoeg gegraven.





Daarna kwam misschien het echt zware werk wel. Want de kluit van zo'n tienjarige notenboom is best zwaar. Huib wist raad. We rolden hem gewoon. Met vereende krachten lukte dat goed.





Nog even rechtop zetten. Aarde erbij, en klaar. Nee, wacht eens. Zo ging het niet. Want zo'n net geplante boom moet wel rechtop blijven staan! Ook als het gaat stormen, bijvoorbeeld. We moesten nog op zoek naar boompalen. Die lagen ergens op het terrein. Maar waar? En welke hindernissen moesten daarvoor nog genomen worden?


Uiteindelijk kwam het goed. De boompalen erbij. Grond erover. En de klus was geklaard.

We willen alle leerlingen, die vandaag geholpen hebben, van harte bedanken. We zien jullie graag nog eens terug in het voedselbos. Bijvoorbeeld om bessen te plukken van het struikje dat je zelf geplant hebt. Je kunt dan tegen je vader en moeder vertellen dat het een Jostabes is. Een kruising tussen een zwarte bes en een kruisbes.
En de notenboom? Daar komen walnoten aan. Kom over een tijdje maar eens kijken. En mee-eten.